Andrzej Dobosz poleca.  Adrian Gleń. (Nie)zupełnie prywatnie. Studia i szkice o literaturze współczesnej. Instytut Literatury. Kraków 2021

Autor książki, profesor Adrian Gleń poeta, krytyk literacki, związany jest z Uniwersytetem Opolskim.  W nocie o autorze czytamy: „Wraz z synem Juliana Kornhausera, Jakubem, opiekuje się dorobkiem poety. Doprowadził do wydania Wierszy wybranych, Prozy zebranej, oraz Krytyki zebranej Juliana Kornhausera”.

A w streszczeniu książki: „Poszczególne studia, analizy i interpretacje składające się na ów tom wpisują się w trwającą w dzisiejszej krytyce literackiej dyskusję dotyczącą modeli i strategii czytania literatury i pisania o niej w rzeczywistości rozchodzenia się obiegów krytyki  profesjonalnej (akademickiej) i medialnej (uprawianej przez dziennikarzy czy blogerów).

… autor stara się naszkicować stan współczesnej krytyki, polemizuje ze szczególnie nośnymi hasłami i postulatami wysuwanymi przez krytyków reprezentujących rozmaite pokolenia

(Andrzej Zawada, Julian Kornhauser, Adam Regiewicz, Tomasz Kunz, Krzysztof Hoffmann)…”.

Tekst Z ciekawości co jeszcze się stanie jest „laudacją na cześć poezji Ewy Lipskiej, która miała być wygłoszona podczas wręczenia poetce Nagrody Miasta Opola

i równoczesnym odsłonięciem popiersia  przedstawiającego Lipską. Uroczystość nie odbyła się z powodu pandemii koronowirusa”. Nastąpiło to półtora roku póżniej w Ogrodzie Literatury Miejskiej Biblioteki Publicznej w Opolu – poetka sama odsłoniła rzeźbę.

Adrian Gleń „chciałby całą wypowiedź osnuć wokół krótkiego zdania wyjętego z debiutanckiego tomu Wiersze Lipskiej. Z utworu pod tytułem Mogę, w którym czytamy, że wszelkie poznanie dokonujące się w poezji – żmudne dochodzenie zarówno do siebie, jak

i do wszelkich (a i tak zawsze tylko – ewentualnych) prawidłowości rządzących naszą rzeczywistością – bierze się «z ciekawości co jeszcze się stanie».“

Ewa Lipska, urodzona (1945) w Krakowie córka ekonomisty Jana Lipskiego i Marii z Kąckich, przez całe życie związana jest z tym miastem. Również w Krakowie uczęszczała do Liceum im. Bieruta i Akademii Sztuk Pięknych, w której przez trzy lata studiowała malarstwo.

Jej debiut literacki to rok 1961. Opublikowała wtedy w „Gazecie Krakowskiej”wiersze: Krakowska noc, Van Gogh i Smutek. Miała lat 16.

Twórczość literacką kontynuowała zamieszczając  od 1964 utwory literackie w „Życiu Literackim”i„Dzienniku Polskim”. Od 1968 należała do ZMP aż do jego rozwiązania w roku 1983. Była redaktorem w dziale poezji Wydawnictwa Literackiego.

Została laureatką nagrody im. A. Bursy i Fundacji im. Kościelskich w Genewie. Podróżowała do Stanów Zjednoczonych, Kanady, Holandii, Słowenii, Berlinia Zachodniego. Zazwyczaj podróże były związane z międzynarodowymi festiwalami poezji.

Po wyjeździe do Wiednia pracowała najpierw w Ambasadzie RP, a potem jako dyrektor Instytutu Polskiego. Do dzisiaj mieszka w Krakowie.

Krakowianinem z wyboru był Adam Zagajewski, który po wielu, wielu latach pobytu w Paryżu powrócił do Polski w roku 2002, właśnie do Krakowa.

Urodził się w roku 1945 we Lwowie. Był synem Tadeusza Zagajewskiego, inżyniera

i Ludwiki z Turskich. W roku swego urodzenia wyjechał ze Lwowa z rodzicami w ramach tzw. repatriacji do Gliwic. Tam zdał maturę, po której studiował psychologię i filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pierwsze magisterium uzyskał z zakresu psychologii (1968). Później pracował w Instytucie Nauk Społecznych Akademii Górniczo Hutniczej. Tytuł magistra  filozofii  otrzymał w roku 1970.

Jego debiut literacki odbył się w roku 1967. Opublikował wtedy na łamach „ŻyciaLiterackiego” wiersz Muzyka. W tym tygodniku publikował swoje utwory do roku 1971.

Ważny moment to rok 1968, „w którym był współtwórcą, a następnie do 1975 członkiem Grupy Poetyckiej «Teraz», działającej przy klubie studenckim Pod Jaszczurami i związanej z czasopismem Student, w którym publikował do 1975 (też pod pseudonimem  Antoni Kamiński)… Jest [co ważne A.D.] współautorem z Julianem Kornhauserem programu ideowo-artystycznego formacji poetyckiej Nowa Fala”.

Był wielokrotnie nagradzany.

Do Paryża wyjechał w 1982 roku. 

Adam Gleń poświęca mu tekst Widok zewsząd. Słowo o tomie eseistycznym Adama Zagajewskiego „Poezja dla początkujących”.

Przeczytajmy wiersz Zagajewskiego Muzyka słuchana z tobą:

Muzyka słuchana z tobą

była więcej niż muzyką

i krew która płynęła

w naszych tętnicach

była więcej niż krwią

a radość którą odczuwaliśmy

była prawdziwą radością,

i jeśli mogę komuś dziękować

to dziękuję teraz,

zanim będzie za póżno

i zbyt cicho.

            I może jeszcze ten:

            Obrona poezji, etc.

            Tak, obrona poezji i wysoki styl, etc.

            ale także letni wieczór w małym miasteczku,

            gdy pachną ogrody a koty spokojnie siedzą

            przed domami jak chińscy filozofowie.

Adrian Gleń. (Nie)zupełnie prywatnie. Studia i szkice o literaturze współczesnej w POLONIE